Kluczowe umiejętności nowej podstawy programowej
Do akcentowania rozwoju ważnych, wybranych umiejętności potrzebnych w praktyce i życiu w otwartym społeczeństwie, w zmaganiu się ze zglobalizowaną rzeczywistością i szybko zmieniającym się rynkiem pracy namawiają m.in. treści nowej podstawy programowej (2008). Wskazują one na potrzebę rozwijania wszystkich kluczowych kompetencji uczniów. Podkreślają, że współczesna szkoła powinna uczyć m.in. krytycznego myślenia, rozwiązywania problemów, kreatywności, współdziałania, oceny ryzyka i trafnego podejmowania decyzji, właściwego kierowania emocjami. Te ważne cele można osiągać na zajęciach różnych (wszystkich) przedmiotów nauczania, świadomie dobierając metody i techniki pracy.
Szkoda, że wyżej wspomniane, piękne i ważne treści dotyczące potrzeby rozwijania krytycznego myślenia, rozwiązywania problemów, kreatywności itd., nie znajdują odbicia w szczegółowych wymaganiach wypisanych w podstawie programowej biologii. Niestety, dominują w niej wymagania szczegółowe opisane czasownikami: omawia, podaje, przedstawia, wymienia, charakteryzuje... Natomiast do wymagań bardzo pożądanych można zaliczyć np. następujące:
- dokonuje obserwacji mikroskopowej komórki;
- porównuje budowę komórki bakterii, roślin i zwierząt;
- posługuje się prostym kluczem do oznaczania organizmów;
- obserwuje okazy i porównuje cechy morfologiczne.
□ Autorefleksja: Jak zmienić edukację biologiczną, aby akcentowała biologiczne myślenie i rozwijanie kluczowych umiejętności, a nie preferowała tak łatwo dziś dostępną wiedzę biologiczną?
Lekcje biologii z wykorzystaniem Internetu O potrzebie korzystania z komputerów na lekcjach biologii pisano już w latach 90., np. na łamach „Biologii w Szkole". Znane są z literatury przykłady lekcji biologii z komputerem, takie jak artykuł pt. Komputer w edukacji nauczycieli biologii (Sawiński 1996), który już kilkanaście lat temu namawiał nauczycieli do uczenia się techniki komputerowej i wykorzystywania jej w swoim doskonaleniu, na lekcjach biologii, oraz szereg innych materiałów edukacyjnych upowszechnionych już w latach 90., na łamach „Biologii w Szkole".
